|
Neem bej iedere stap
de tijd om lief te hebben
De dag die aanbreekt verwelkomen als een steeds weer nieuw “vandaag”, waarin God ons opwacht om er met ons wegen van hoop te openen: het vertrouwen wagen daar, waar de angst de overhand dreigt te nemen, deze groeiende angst, die we overal om ons heen zien, angst voor de mens die anders is, van afkomst, van cultuur, van godsdienst, tekenen van solidariteit durven tonen, de mensen die ons verwond hebben vergeven, luisteren naar het lijden, nieuwe moed geven…
Je weg gaan met de God van de hoop… Dat was onze orientatie in het dagelijks leven sinds de laatste twee Conseils, die ons geholpen heeft om verder te gaan als we de moed dreigden te verliezen en bevangen werden door een gevoel van onmacht bij wat veraf en dichtbij gebeurde, wat zoveel lijden en dood van onschuldigen veroorzaakte.
Maar God houdt, tegen alles in, zijn hoop in de mens vast. Hij heeft vertrouwen in ons en blijft ons antwoord gespannen afwachten. Het is het gezicht van een weerloze God in een wereld vol geweld. In bepaalde situaties, die menselijkerwijs hopeloos zijn, rijst soms ineens de vraag: “Wat verwacht U van mij?” God vraagt van ons geen bijzondere prestaties, maar Hij vraagt ons ootmoedig te wandelen met Hem (Micha 6, 8), dag na dag, van het ene begin naar het andere, zonder ons te laten ophouden door mislukkingen, vergissingen, onvermogen of zelfs de onmogelijkheden die je in jezelf en in anderen ontdekt. Niets terughouden en afzien van de gedachte dat alles anders had kunnen of moeten gaan. Dan kunnen we ook gewoon maar er zijn, in het heden, instemmend met alles wat is. En verder gaan met een onbezwaard hart, de zin van ons bestaan vindend in het ons openen naar de Ander en naar de anderen, naar heel de schepping. Kom en volg mij. Waag je in het diepe water.
Samen verder gaan… gespannen uitzien naar het Koninkrijk dat komt, waar God alles in allen zal zijn. Wat verwacht Hij anders van ons dan dat wij het geschenk van gemeenschap ontvangen? Wat zou een gemeenschapsleven zijn als wij er niet van leerden om met elkaar te leven in navolging van Christus en onszelf te geven, lief te hebben, hoe armoedig en kleinzielig dat vaak ook moge zijn, niets spectaculairs. Een communiteit is niet altijd een vredig oord. Alle gevoeligheden komen er voor, alle karakters botsen er op elkaar, misschien nog heviger dan elders omdat er geen uitwijkmogelijkheid is. Wat zou er van ons worden als er niet de vergeving was die ons voortdurend de kans biedt opnieuw te beginnen? Daardoor zien wij een vonk van de liefde die ons hele leven draagt. Verdergaan “van begin naar begin, eindeloos opnieuw beginnen” (Gregorius van Nyssa), omdat een Ander ons zijn vertrouwen schenkt. Ik heb je gezien, zei Jezus tegen Nathanaël. Een blik van oneindige goedheid die leven geeft en die ons aanvaardt zoals wij werkelijk zijn en die ons ieder ogenblik weer uitnodigt om onze manier van kijken naar de ander te vernieuwen. De ander zien zoals hij of zij is, in zijn of haar anders zijn, in haar of zijn schoonheid, grootheid en zwakheden, rijpingsproces… vol hoop.
Samen verder gaan… en ons ware zelf ontvangen van een Ander. En in iedere fase, op iedere leeftijd, ons openstellen voor de vernieuwing van ons leven. Iedere generatie is een geschenk voor de andere, voor de hele communiteit. Het leven blijft een tocht die steeds verder gaat, tot het einde toe, tot dat laatste begin, wanneer wij binnengaan in de eeuwigheid van God, zoals onze zusters Anne-Marie en Philomena in augustus dit jaar. Het was goed dat bijna alle zusters er waren om hen te begeleiden bij de grote doorgang. Het gaf aan onze communitaire ontmoeting een bijzondere kracht die daardoor meteen in het licht van de gemeenschap der heiligen stond.
Steeds verder gaan… denkend aan Gods werken, aan zijn ingrijpen in de geschiedenis, ook in die van de Communiteit. Denkend aan wat zo klein begonnen is, met het vertrek, nu 50 jaar geleden, van een paar zusters naar duits Zwitserland, om de Sonnenhof te openen, en naar Algerije. Gods trouw in al die jaren en zijn voortdurende aanwezigheid sterken ons in ons vertrouwen. Het Evangelie als nieuw horen en van daaruit de roep van Christus voor onze tijd vertalen, dat is wat nu van ons gevraagd wordt. Verder gaan, “liefde kan alleen maar vooruit gaan”, zei f. François ons tijdens de retraite van het Conseil – omdat Christus ons voorgaat, ons roept, de weg van de Zaligsprekingen opent: Ga op weg, nederigen van hart… Dat wij dat doen mogen met een zelfde geestdrift als de Heilige Antonius, die iedere morgen zei:
Al heel vroeg in het bestaan van de Communiteit hebben de zusters de roep gehoord: Maak de plaats voor uw tent wijd… (Jesaja 54,2). En als antwoord zijn zij op verschillende plaatsen moedig hun roeping van gebed en aanwezigheid voor God en de wereld gaan leven.
“Wie veracht de dag van het kleine begin?”
Zacharie 4:10
Sonnenhof
In de lente van 1954 verlieten zr Marie-Madeleine en zr Anne-Béatrice, beiden afkomstig uit frans Zwitserland, Grandchamp om het huis Sonnenhof in duits Zwitserland, dichtbij Bazel, te openen.
“50 jaar… Heel veel vrienden, soms van heel ver gekomen, predikanten, gasten, buren, ondernemers die aan het huis gewerkt hebben, hebben gehoor gegeven aan onze uitnodiging om op 6 juni, Zondag Trinitatis, met ons God te danken voor zijn langdurige trouw en voor alle banden die in deze streek zijn gegroeid – en ook daarbuiten, naar het noorden en oosten! Wij vierden de Eucharistie onder een groot tentzeil in de tuin.
Dominee Georg Vischer, die talloze retraites in de Sonnenhof heeft begeleid, had de tekst van het feest Trinitatis Matth. 28, 16–20 voor zijn preek gekozen. Aan het eind gaf hij ons als overdenking mee de belofte van Jezus om tot het eind der tijden bij ons te zijn: ‘Wat betekent dit woord voor de roeping van de Sonnenhof? Alles begint met luisteren. De Sonnenhof is een plek waar men de stilte zoekt om te kunnen luisteren.Wanneer woorden en gedachten tot rust komen kunnen wij naar God luisteren. Onze lofprijzing komt voort uit dit luisteren. De schoonheid van Gods Woord trachten wij te beantwoorden met de schoonheid van ons gebed en onze lofprijzing. En dan is het van belang vol te houden bij het bewaren en het in praktijk brengen van het Woord en dit geschenk met anderen te delen: het is niet alleen van ons, het is een geschenk voor alle volken.’
Het feest ging een week later verder met een oecumenische dienst waaraan de drie gemeentes van het dorp (gereformeerd, katholiek en methodist) deelnamen. Veel gemeenteleden zagen het huis voor het eerst: ‘We horen vaak jullie klok luiden, het is fi jn om hier nu zelf te zijn!’
Door dit jubileum zijn de banden met de Kerk, de gemeenten van het dorp en met heel veel mensen nog verdiept en verstevigd. Wij gaan verder, blijven luisteren en openstaan open voor wat God van ons verwacht en wat Hij met dit huis wil, in de zekerheid dat Christus met ons is alle dagen tot aan het einde der tijden.”
Algerije
Een ander vertrek in 1954 was dat van zr Marguerite en zr Philomena naar Algerije. Vanaf die tijd zijn er altijd zusters geweest. Ze wonen heel eenvoudig en temidden van de armste mensen en hun trouwe vriendschap maakt ons verlegen. Nu zijn er nog zr Renée en zr Anne-Geneviève.
“Al meer dan 20 jaar maken wij deel uit van Ribat es-salam, ‘de band van vrede’ (cf Eph.4), een groep waar christenen en moslims elkaar ontmoeten, waar we elkaar helpen ons geloof te leven door open te staan voor de ander, die anders is. We komen twee maal per jaar samen. Een gemeenschappelijk thema uit één van de beide tradities bevestigt ons in onze eenheid en helpt ons gedurende het jaar. Samen zijn wij op zoek naar God en het is een vreugde te ontdekken dat in ieder van ons de Heilige Geest aanwezig is en dat wij samen naar God toe groeien, vol respect voor elkaars roeping. Wij willen op voet van gelijkheid God zoeken, die een verbond sluit met ieder mens en die wil dat tussen alle mensen banden van vrede en gemeenschap groeien.
Twee punten uit ons Handvest zijn een leidraad in de moeilijke momenten die ons land doormaakt:
- Laten wij in deze tijd van geweld dat ons allen raakt de houding aannemen van de God van tederheid en barmhartigheid die met ieder lijdend mens is.
- Laten wij in onze dagelijkse relaties openlijk partij kiezen voor de liefde, de vergeving en de gemeenschap tegen haat, wraak en geweld.
De Kerk in Algerije, ‘gast in het huis van de Islam’, ziet zich meer als christelijk dan als confessioneel. Zij heeft een open oor voor het geestelijk zoeken van veel jonge en minder jonge mensen, die zich vragen stellen over hun geloof en naar nieuwe wegen zoeken.
Zo zien wij iedere dag in het leven van buren en vrienden, wat God schenkt: een vrede die leven geeft aan allen.
Zr Renée en zr Anne-Geneviève
St Elisabeth
In de daarop volgende jaren werden zusters ook naar andere landen uitgezonden. Zr Jacoba ging in 1957 naar Israël. Vanaf 1973 wonen wij in St Elisabeth bij Jeruzalem, een plaats die veel betekent voor onze roeping van gebed en verzoening.
“Hoe kunnen wij een teken zijn van Gods hoop in de huidige situatie van geweld, die zo verwarrend en onmenselijk is en waar de muur van haat iedere dag hoger wordt?
– Door er gewoon te zijn en te proberen vergeving en verzoening daadwerkelijk te leven. Door ons niet te laten verlammen door onmacht of berusting. Door iedere dag opnieuw te beginnen, ons vastklampend aan alle kleine tekenen van hoop, en dat zijn er vele!
Blijf niet stil staan, loop in de sporen van Christus en zijn spoor zal een weg van licht zijn (Regel van Taizé).
Het is een groot voorrecht rond het Woord samen te komen, in lofprijzing en voorbede, waar wij met lege handen voor God staan en Hem al het lijden toevertrouwen, op Jezus de Gekruisigde zien, geloven in zijn overwinning op het kwaad en vertrouwen op de Heilige Geest, de Trooster.
Er gewoon zijn wil zeggen:
- luisteren naar en meevoelen met de mensen die wij ontmoeten als zij hun verwarring en ontmoediging uiten.
- een Israelische dokter ter harte nemen die iedere sabbat met een israelisch/palestijns team naar de afgesloten dorpen rond Ramallah gaat om daar medische hulp te bieden.
- met onze vrienden meeleven die moedig, week in week uit, deelnemen aan de Check Point Watch; openstaan voor hun belevenissen, hun lijden, hun ontmoediging soms, hun vragen.
- met een rabbijn van de groep ‘Rabbijnen voor Mensenrechten’ meegaan naar een arm bedoeinenkamp, dat herhaaldelijk is verplaatst en nu zo slecht gelegen is, dat zij hun kudden niet meer kunnen weiden. Deze rabbijn probeert in het kamp een sociaal en cultureel centrum op te zetten, vooral voor vrouwen en kinderen. Hun waardigheid, hun warme onthaal, de vreugde van de kinderen ontroeren ons heel diep.
- de leider en het werk van het Centrum voor de oplossing van confl icten en verzoening in Bethlehem steunen, waar een heel programma voor opvoeding tot geweldloosheid van de grond is gekomen.
Het wonder van gedeelde vriendschap is nooit eenrichtingverkeer. Het is altijd een geven en ontvangen. Zo wordt het een bron van leven en van vreugde, de vreugde van de Zaligsprekingen. Dat stelt ons in staat om tegen alle hoop in te blijven hopen!”
Zr Françoise is sinds eind september voor een aantal maanden bij zr Hiltje en zr Claire-Irène, waardoor zr Maatje een tijd in Grandchamp kan zijn.
Van begin naar begin,
eindeloos opnieuw beginnen
De horizon van de Communiteit wordt verruimd door de aanwezigheid van zusters in Algerije, St. Elisabeth, op de Sonnenhof, en in Woudsend,
waar Maria de Groot en zr Christianne groepen ontvangen.
Des te meer spijt het ons dat wij niet in Chalencon kunnen blijven. Een jaar geleden moesten wij onze aanwezigheid tijdelijk inperken om te overwegen hoe hiermee verder te gaan. Af en toe was er een zuster zodat het gebed toch doorging. Wij hopen tot Pasen 2005 zo te kunnen doorgaan. Geleidelijk aan moesten wij echter aanvaarden dat onze
krachten beperkt zijn. Het valt ons niet gemakkelijk om de Ardêche te verlaten en velen in hun verwachting te moeten teleurstellen. Maar wij weten dat de toekomst in Gods handen is. Hij zal de weg wijzen.
Verder weg
Onze huidige beperkingen laten ons echter de mogelijkheid om hier en daar voor kortere tijd intensief deel te nemen aan het leven van mensen elders.
Zr Lauranne kon in januari deelnemen aan de pelgrimage van de Fraterniteit van de Lijdende Knecht des Heren, in Aparecida in Brazilië: “het feest van armen en lijdenden”.
Zr Hélène heeft met zr Yolanda van de congregatie van de “Assomption” een week lang de gebedsdiensten verzorgd in de Opstandingskapel in Brussel, juist voor de uitbreiding van de Europese Unie. In deze oecumenische kapel, in het hart van de wijk waar het Europese Parlement zich bevindt, wisselen zusters van Ephrem elkaar gedurende een week per maand af om te bidden en mensen te ontvangen.
Hoewel de situatie in D.R. Congo nog steeds zeer kwetsbaar en bedreigend is, m.n. in het Grote Merengebied, kon zr Eve-Evelyne toch haar familie en vrienden daar bezoeken, na ruim twee jaar afwezigheid.
Zr Siong en haar tweelingzus Twie brachten een bezoek aan Suriname. Een ontroerend weerzien in het land dat bijna veertig jaar geleden, na hun vertrek uit Indonesië, hun gehele familie heeft ontvangen.
Dichtbij…
Het is altijd verrijkend om zusters van andere gemeenschappen en uit andere culturen te ontvangen. Hierdoor kunnen wij ervaren dat wij één zijn in God en de werkelijkheid ontdekken die de ander in zich draagt. In Grandchamp ontvingen wij: de Kleine Zusters Angéline uit Goma (Congo), Gabrielle Joseph uit Toughurt (Algerije) en Lai Fong uit Hongkong; zr Mary-Anne en zr Faith van de protestantse Communiteit in Bafut (Kameroen) en zr Joséphine van Mamre (Madagascar). Onze novicen Lauranne, Gésine en Eve-Evelyne hebben tot april 2005 een studietijd, waaraan zr Josephine ook meedoet.
De groep van de “aides” (hulpen) is voor ons niet alleen een reëele steun in het praktische werk, maar ze brengen ook hun cultuur mee, met al zijn rijkdom. Dit jaar vooral uit Azië. Heel veel dank voor hun inbreng!
Oecumenische gebeurtenissen en ontmoetingen
Oecumenische gebeurtenissen en ontmoetingen stimuleren ons in onze roeping van eenheid en verzoening.
In de week van het gebed voor de eenheid waren zr Pierrette en zr Minke in Noord-Ierland voor de inwijding van de kerk van het nieuwe benedictijnse klooster van het Heilig Kruis in Rostrevor. Voor f. Mark Ephrem en zijn broeders was dit een ingrijpend gebeuren. Hun monastieke roeping die ze op een open, eenvoudige, oecumenische wijze leven, is een teken van verzoening en hoop voor Noord-Ierland.
Zr Michèle heeft een retraite geleid voor de zusters van de Cella van Ordo Pacis in Hamburg. Voor deze gemeenschap is een nieuwe fase aangebroken en zr Waltraut heeft gevraagd een tijd met ons mee te leven.
Zr Minke, zr Siong en zr Dorothea waren aanwezig bij de herdenking van het 50-jarig bestaan van de Communiteit van Imshausen. Vanaf het begin is er een diepe band tussen onze communiteiten.
Door de aanwezigheid van Marie-Laure Ivanov hebben we kontakt gekregen met de jonge Roemeens-orthodoxe kerk in Neuchâtel. Samen met hen bidden wij twee keer per maand het Jezus-gebed. Bij de priesterwijding van Père Alexandru Tudor waren enkele zusters aanwezig en zongen mee in het kleine koor!
Verder namen zusters deel aan ontmoetingen: zr Pierrette en zr Regina met de contemplatieven in Zwitersland, zr Anneke in Cluj (Roemenië), zr Minke in Valamo (Finland) en in de Communiteit van Bose (Italië), Zr Pascale in Frankrijk, en zr Françoise deed mee aan de Monastieke Interreligieuze Dialoog, eveneens in Zwitserland.
Het dagelijks leven in Grandchamp…
Iedere dag weer opnieuw beginnen, in ons gebedsleven, in ons werk, in onze onderlinge verhoudingen. Onze beide jaarlijkse bijeenkomsten zijn zowel persoonlijk als communitair een stimulans. De professie van zr Marie-Elisabeth, het bezoek van Mgr. Teissier, aartsbissschop van Algiers en de aanwezigheid van Julia Esquivel uit Guatemala, verrijkten ons Conseil in januari. Tijdens onze bijeenkomst in augustus hoorden wij de heer M. Bollag, de joodse co-direkteur van het Leerhuis in Zürich en Theo Buss die juist terugkwam van de Algemene Vergadering van de Wereldbond van reformatorische Kerken in Accra.
Met veel fi jngevoeligheid hebben Barbara en Eberhard Eberspächer ons begeleid in het naar elkaar luisteren tussen verschillende generaties.
NIEUW BEGINNEN… in het noviciaat, zoals zr Miriam dit voorjaar en zr Martine in augustus. De novicen hebben nog steeds veel profi jt van de bijbelcursus waarin een aantal kloosters samenwerken, ruimte voor uitwissseling, vriendschap en gemeenschap. De boeiende inleidingen van f. Pierre-Yves van Taizé, van zr Lisa uit Bose en van Cathy Clifford uit Canada, werden uiteraard niet alleen door de novicen gevolgd!
DE ONTVANGST VAN GASTEN vraagt veel, maar is ook heel verrijkend! De oprechtheid waarmee zoveel mensen God zoeken, raakt ons ten diepste en steunt ons ook. Wij ervaren de vreugde van de gemeenschap, waardoor het mysterie van het Lichaam van Christus bijna tastbaar wordt. De ikonenretraite, geleid door zr Olga en Mw. Drobot, was werkelijk een zegen. Drie zusters van St.André zijn zich bij ons komen voorbereiden op hun werk voor de Europese Taizé-ontmoeting in Lissabon, die eind december plaatsvindt. Met de zusters van El Roï hadden wij een goed gesprek over hun roeping tot gebed en ontvangst van gasten in het centrum van Bazel. En we ontvingen een Nederlandse Televisie-ploeg van ‘Kruispunt’ voor een interview met zr Minke.
En dan zijn er onze “geestverwanten”: de Derde Orde van de Eenheid, de Servantes de l’Unité en de Foyers de l’Unité. De Derde Orde heeft vier nieuwe leden opgenomen: Esther Weibel, Claire-Lise Desbaillet , Martine Berazategui en Daisy Sieber. Lucette, ook lid van de Derde Orde, bracht de veertigdagentijd en Pasen bij ons door, een intensieve ervaring juist voor haar vertrek naar Rwanda. De begeleiding van de postulanten in Benin gaat door. Timothée Mikpedo en zijn broer Richard maakten de retraite van de Derde Orde mee en de daarop volgende werkvergadering. David Dossoumi kwam voor de Colloque. Ds. Jean-Louis L’Eplattenier en zr Cathérine waren in november in Benin om twee retraites te leiden en om met de postulanten te spreken over hun toekomstig engagement.
De retraite van de Servantes de l’Unité in Grandchamp werd geleid door ds. Daniel Bourguet. Het thema van hun sessie was de dans van de gehoorzaamheid in Johannes 17. 40 jaar geleden hebben de eerste Servantes zich geëngageerd! Gespreksgroepen waarin servantes en zusters met elkaar spreken over de betekenis van de roeping, is een goede manier om elkaar werkelijk te ontmoeten.
De Foyers de l’Unité komen hier eenmaal per maand samen en nemen deel aan onze Eucharistieviering.
Onze gebouw en zijn ook belangrijk voor de ontvanst. Dit jaar hebben wij de voorkant van de Arche met veel succes kunnen restaureren en het parket en de verlichting in de Jubilé werden vernieuwd, tot grote voldoening van iedereen.
OPGENOMEN IN GODS EEUWIGHEID… Van veel vrienden en verwanten hebben wij dit jaar voorgoed afscheid moeten nemen. Van Anne-Christine in Nederland, aan wie wij veel te danken hebben voor onze liturgie. In de jaren dat zij in de Communiteit was, heeft zij veel muziek geschreven, waardoor zij nog steeds zeer aanwezig is. Van f. Clément, de broeder die zo belangrijk is geweest voor een warme ontvangst in Taizé. Van Mère Hortense, oud- abdis van het Cisterciënzer klooster Fille-Dieu hier in de buurt.Van Katharina van Drimmelen, Servante de l’Unité uit Nederland, van Monique Blanc, die als een zuster voor ons was in Algerije, en van vele vrienden rondom ons…
Onze dank ook voor al uw tekenen van vriendschap, uw gebed, uw brieven, en de grote steun die wij hebben ervaren rondom het overlijden van onze zusters Anne-Marie en Philomena.
Opnieuw is het Advent, die ons richt op het einde der tijden en op een nieuw begin. Mogen wij allen Gods vreugde weer opnieuw beleven. Wir wensen u gezegende Kerstdagen en de vrede van Immanuël – God met ons.
Zr Pierrette en haar medezusters
|
